TPMS چیست؟

TPMS چیست؟

امروزه در بسیاری از کشور ها استفاده از سیستم TPMS اجباری شده و به زودی جزء الزامات مراکز معاینه فنی خودرو خواهد شد.

اگر چه سیستم TPMS به دلیل نگه داشتن میزان فشار باد تایر خودرو در نزدیکی مقدار مجاز آن باعث بهینه سازی مصرف سوخت خودرو و کاهش آلایندگی آن میشود،اما علت اصلی عرضه این سیستم در بازار انبوه خودرو،افزایش ایمنی خودرو است.درحال حاضر دو نوع سیستم TPMS در دنیا وجود دارد که در این مقاله به هر دوی آن ها می پردازیم.

سیستم غیر مستقیم:

TPMS غیر مستقیم یا انفعالی، از اطلاعات سرعت  چرخ که به وسیله سیستم ترمز ضدقفل اندازه گیری می شود ،استفاده می کند تا تعیین شود که چه زمانی فشار باد تایر به کمتر از 30 درصد فشار باد در حالت خنک بودن لاستیک می رسد. از آنجا که هنگام کم باد شدن لاستیک شکل آن دفرمه می شود.

اين اختلاف سرعت دوراني براي محاسبه ميزان كم باد شدن هر تاير به كار مي رود اما تنها زماني مي توان از آن استفاده كرد كه حداقل فشار باد يكي از تايرها در وضعيت مناسب باشد.

سيستم TPMS غیر مستقیم ميانگين سرعت هر چرخ  را با چرخي كه در موقعيت ضربدري آن قرار گرفته، مقايسه مي كند چون هنگام دور زدن خودرو، چرخ هاي بيروني سريعتر از چرخ هاي داخلي مي چرخند.

از آن جا كه در اين روش از مقايسه سرعت چرخ ها به جاي اندازه گيري مستقيم فشار باد تايرها استفاده مي شود، براي تنظيم و كاليبراسيون آن اكثر اين نوع سيستم ها داراي يك پروسه ريست سيستم براي زمان پس از تنظيم باد تايرها، تعويض تايرها و يا تعويض تايرها با يكديگر هستند.

سیستم مستقیم:

سيستم TPMSمستقيم يا فعال از سنسورهاي فشاري  كه روي چرخ ها نصب شده اند استفاده مي كند تا تعيين کند كه چه زماني فشار باد تاير به كمتر از 25 درصد فشار كندباد در حالت خنك بودن لاستيك مي رسد. اطلاعات فشار باد، سرعت و دما با توجه به كشور مورد استفاده درفركانس 315 یا 415  مگاهرتز به ماژول كنترل TPMSارسال مي شود.  هر سنسور داراي يك شماره شناسايي منحصر به فرد است. اين سيستم همچنين مي تواند فشار باد لاستيك زاپاس را نيز كنترل كند؛ كاري كه در سيستم TPMS غيرمستقيم امكان پذير نيست.

براي اينكه TPMS بتواند موقعيت مكاني هر يك از سنسورها را شناسايي كند، لازم است شماره شناسايي منحصر به فرد هر يك از سنسورها براي چرخي كه بر روي آن نصب شده است، ثبت شود. بعضي مدل ها با استفاده از يك سيستم مكان ياب خودكار قادرند موقعيت سنسور را در شروع حركت وسيله نقليه تشخيص دهند؛ اما در مدل هاي ديگر، شماره شناسايي مي بايستي با استفاده از تجهيزات تعيين شده توسط كارخانه سازنده، در ماژول TPMSبرنامه ريزي شود.

بعضي مدل ها مجهز به دكمه انتخاب عملكرد هستند كه اجازه مي دهد دو سري فشار باد در سيستم تعيين شود كه اين دو سري مقدار براي تغييرات زمستان و تابستان مفيد هستند.

سنسورهاي TPMS

سنسورهاي TPMS از شركتهاي سازنده مختلف و در  طراحي هاي گوناگون در بازار وجود دارند. همه آنها داخل تاير نصب مي شوند، برخي از آنها بر روي رينگ نصب شده و بعضي از آن ها با شير تخليه باد لاستيك تركيب مي شوند. اطلاعات ارسالي شامل فشار باد، دماي باد، ميزان سرعت و كد شناسايي سنسور هستند. در حال حاضر اكثر سيستم هاي TPMSداراي يك باتري ليتيومي غير قابل تعويض هستند كه حدود 7 تا 10سال عمر مي كند. در آينده تلاش مي شود سنسورهايي توليد شود كه نياز به باتري نداشته باشند و در نتيجه عمر آن ها افزايش يابد. سنسورهاي TPMS معمولا در وضعيت خاموش فروخته مي شوند و پس از نصب بر روي خودرو به وسيله ابزار خاصي فعال شده و يا با استفاده از نيروي گريز از مركز ايجاد شده در اولين استفاده به صورت اتوماتيك راه اندازي مي شوند.

وقتي خودرو بيش از پانزده دقيقه متوقف بماند، سنسور وارد حالت پارك شده و تنها هر 12تا15 ساعت اطلاعات تاير را ارسال مي كند. هنگام استارت زدن و شروع به كار خودرو، سيستم هر 15 ثانيه اطلاعات را ارسال مي كند تا مكان سنسور تعيين شود. پس از آنسنسور هر 60 ثانيه يك بار و يا پس از ايجاد  نغيير در باد لاستيك، اطلاعات تاير را ارسال مي كند. زمان هايي كه در اين مقاله به آن ها اشاره كرديم، زمان هاي معمول هستند و بسته به مدل و نوع سيستم ممكن است متفاوت باشند.

خرابي سنسور

معمولا خودروهاي مدرن امروزي چرخ زاپاس ندارند و در زمان پنچري با استفاده از روش هاي تعمير موقت به كار خود ادامه مي دهند. در اين روش معمولااز يك پمپ بادباتري دار استفاده مي شود. برخي سنسورهاي TPMS ممكن است هنگام رفتن تايرها به حالت تعمير، آسيب ديده و نياز به تعويض داشته باشند. اگرچه بعضي مدل ها نيز با تميز و سرويس كردن مطابق دستورالعمل كارخانه،مي توانند مجددا مورد استفاده قرار بگيرند.